Mānaso treatise_title

Dictionary: not in dictionary · Pages: 4 · Occurrences: 4 · Affirmations: 2 · Graph degree: 2 (in 0, out 2)

Variants (1): Mānaso (4)

Pseudocode (DSL v1.1) ↗ full DSL (raw text)

RULE id: mānaso (cluster 178)
SCOPE: treatise_title family
STATUS: traditional
CONFIDENCE: traditional
PROTECT: false

Essence pseudocode — identity + RECORD. The page citations for each slot value are in the Grammar record table above (audit trail). The full DSL adds ASSERTIONS with verbatim quotes (see Affirmations below) and CITED_RULES (see Graph relations).

Graph relations

Outgoing (2)

--[attribution]--> prabandha (1)--[citation]--> prabandha (1)

Incoming (0)

none

Affirmations (2)

attribution

p.vol_II_p152

english

conf 0.95

[show source]

Mānaso is a musicological treatise cited for descriptions of various prabandha forms

"Mānaso IV.16.256."

! 287 PÄTHAVIMARŠA 13. The description is incomplete. प्रथमे च तृतीये च पञ्चमे तिथिसंज?्ञया । (i) cf. द्वितीये च तृतीये(चतुर्थे) च मात्रा भास्करसंज?्ञया ॥ ईंदुक् पञ्चदशधानो दोहकेन समन्वितः। वस्तुनाम प्रबन्धोऽयं मुनिभिः परिकोर्तितः ॥ इंदुग्विधः प्रवन्धोऽसी नाटकैरपि गीयते । भरतोक्तप्रकारेण नानारससमुद्भवः॥ Mānaso IV.16.294 -298. मात्राः पञ्चदशाधेऽङ्ग्र तृतीये पञ्चमे तथा। (ii) तुर्यास्तुर्ये द्वितीये च स्वरपाटान्तमादिमम् ॥ अपरं स्वरतेनान्तमधं तदनु दोधकः। यस्य स्यात् तेनकन्यासस्तद्वस्तु कवयो विदु ॥ SR 1V.275,276. यस्यार्थमादिमं प्रान्तं स्वरपाटं तथा परम् ॥ (iii) स्वरतेनान्तमधी स्याद् दोहकस्तु ततः परः। तेनन्यासं च तद्वस्तु तल्लक्ष्म प्रागुदाहतम् ॥ S Rāj I.4.3.39. पदैः स्वरैः क्रीञ्चपदः प्रतितालेन गीयते । 14. cf. स्वरन्यासः स तत्राम्ना छन्दसा मुक्तकोऽथवा ॥ SR IV.221. पदद्वयतेन (पदद्वयं प्रयत्नेन) समानगणसम्मितम् । 15. cf. संस्कृतं च तथा दे[श्यं] कार्यं हंसपदे बुधैः ॥ अप(य)मेकः संस्कृतः पादस्तदन्यो देशभाषया। गीयते प्राससंयुक्तः प्रोक्तो हंसपदाभिधः ॥ Mānaso IV.16.321, 323. तालद्वयसमायुक्तः पदपाटोपशोभितः। 16. cf. पदैः प्रश्नोत्तरैर्युक्तः स प्रोक्तः शुकसारिकः ॥ गद्ये वा पद्यबन्धे वा तालद्वयनियोज?िता। प्रश्नोत्तरपदैः पार्देगेयं(गेया) स्याच्छुकसारिका ॥ कर्णाटलाटभाषाभ्या प्रश्लोत्तरपदैर्युता । भीयते या तु गीतज्ञैः सा भवेच्छुकसारिका । इंदृक्प्रश्रोत्तरैर्युक्ता वाञ्छितार्थेऽभियोज?िता । रसेन येन केनापि गातव्या शुकसारिका ॥ Mānaso IV.16.326-29.

citation

p.vol_II_p151

english

conf 0.80

[show source]

Mānaso is a treatise cited for descriptions of prabandha types and their metrical structures

"Mānaso IV.16.243,244. 5. Reconstruction based on - वर्णनीयाल्प(यस्य)नाम्रा"

285 PÁTHAVIMARŚA Chapter VI (Prabandhas) 1. The ed. has noted that some of the prabandhas listed in the initial enumeration (uddeśa) are not described later and others not listed here are described, whereas there is sometimes a difference between a name that is listed and the one that is described. This remark is true; the discrepancies will be pointed out by us in the textual notes at respective places. (Also see Vol. III). 2. Read as 'padvalī' in Mānaso IV.6.316, 'pardhala' in ibid 117 and 'paddhalī'in SR IV.295. 3. The ed. has noted a break in the text here. We have filled up the gap according to the order followed in the later sequence of lakṣaṇa (description). वृत्तनामाङ्कितं वृत्तं दातव्यमिति केचन । 4. cf. प्रवदन्ति प्रयत्नेन मा(म)तङ्गस्य च तन्मतम् ॥ यत्र रेफो जकारश्च त्रीन् वारानन्तरान्तरा । गुरुर्लघुश्च पर्यन्ते तद् वृत्तं वृत्तमुच्यते ॥ Mānaso IV.16.243,244. 5. Reconstruction based on - वर्णनीयाल्प(यस्य)नाम्रा त(य)त्प्रान्ततालेन गीयते । Mānaso IV.16.249. अयं तालैः स्वरैर्युक्तो मध्येपाटं विराज?ितः । 6. cf. (i) Mānaso IV.16.252 पदैः स्वरैर्दण्डकेन छन्दसा दण्डको मतः। (ii) तस्य भूरितरा भेदाश्छन्दोलक्ष्मणि भाषिताः ॥ SR IV.281. 7. The description of three prabandhasviz. āryā, gāthā and dvipathaka is lost due to a break in the text. The following extracts from other texts are relevant for filling the gap- 1. Aryā अन्तरा स्वरविन्यासं तालेनैकेन केनचित् । (i) गेयं नाम ततो गीत्वा ग्रहेण परिमुच्यते ॥ आदौ ह्वादश मात्राः स्युर्दशाशै च ततः परम्। ततश्च द्वे दशार्याया(या)तुर्ये पञ्चदशैव च ॥ Mānaso IV.16.253,254. अर्धान्ते चरणान्ते वा स्वरान् न्यस्यार्धमादिमम् । (ii) द्विरार्याछन्दसो गीतं सकृद्गीतं दलान्तरम् ॥ यत्राभोगे गातृनाम सार्या स्याद् ग्रहमुक्तिका । SR IV.226 cd, 227.